Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Lêi nãi ®Çu Trong c¸c ngµnh kinh tÕ cña mét quèc gia th× du lÞch ®­îc coi lµ ngµnh c«ng nghiÖp kh«ng khãi. Mçi n¨m du lÞch ®em l¹i mét kho¶n thu hµng triÖu ®« la cho ®Êt n­íc. Ho¹t ®éng du lÞch ®· gãp phÇn lµm ®ßn bÈy thóc ®Èy sù ph¸t triÓn cña c¸c ngµnh kh¸c trong nÒn kinh tÕ quèc d©n. C¸c n­íc cã nÒn du lÞch ph¸t triÓn nh­ Trung Quèc, Th¸i Lan, Mü... mçi n¨m thu hót hµng triÖu kh¸ch du lÞch trªn toµn thÕ giíi. ë ViÖt Nam ngµnh du lÞch ®­îc coi lµ ngµnh kinh tÕ cßn non trÎ nh­ng ®ang lµ mét ngµnh cã triÓn väng, ®­îc x¸c ®Þnh lµ ngµnh kinh tÕ quan träng trong chiÕn l­îc ph¸t triÓn kinh tÕ x· héi. Sù tham gia ngµy mét ®«ng ®¶o h¬n cña mäi thµnh phÇn kinh tÕ, c¸c ngµnh, c¸c cÊp trong n­íc, n­íc ngoµi cïng ®Çu t­ vµo x©y dùng kinh doanh du lÞch, ®­a du lÞch ViÖt Nam ®i lªn. Tuy nhiªn còng ph¶i nh×n nhËn mét thùc tÕ r»ng du lÞch ®ang trªn ®µ ph¸t triÓn nh­ng vÉn cßn gÆp rÊt nhiÒu khã kh¨n; h×nh thøc du lÞch cßn kÐm ®a d¹ng, c¬ së vËt chÊt kü thuËt chøa ®¹t nh÷ng tiªu chuÈn cÇn thiÕt... HÖ thèng kh¸ch s¹n ë Hµ Néi lµ mét vÝ dô, vµo nh÷ng n¨m cuèi thËp kú 90 cã mét bµi to¸n khã ®Æt ra ®èi víi nh÷ng nhµ kinh doanh kh¸ch s¹n ®ã lµ t×nh tr¹ng d­ thõa buång mét c¸ch t­¬ng ®èi vÒ c¬ së l­u tr÷. Sè buång ®¹t tiªu chuÈn quèc tÕ t¨ng m¹nh tõ n¨m 1992 ®Õn 2000 song ng­îc víi nã lµ sù gi¶m sót cña l­îng kh¸ch quèc tÕ. NhiÒu kh¸ch s¹n ®Ó thu hót kh¸ch cho c«ng viÖc kinh doanh cña m×nh ®· ph¶i gi¶m m¹nh gi¸ buång hoÆc nghØ kinh doanh do kh«ng cã hiÖu qu¶ kinh doanh, qui m« qu¸ nhá kh«ng phï hîp, c«ng suÊt buång qu¸ thÊp... Mét m«i tr­êng c¹nh tranh gay g¾t, mét xu thÕ míi cña lÜnh vùc kinh doanh kh¸ch s¹n ®· ®Æt ra cho nh÷ng «ng chñ kh¸ch s¹n mét c©u hái lín: lµm sao ®Ó tiÕp tôc tån t¹i vµ ph¸t triÓn. §Ó cã thÓ gi¶i ®¸p ®­îc c©u hái mµy cÇn ph¶i ph©n tÝch kÜ l­ìng c¸c nh©n tè tõ bªn ngoµi vµ c¸c nh©n tè bªn trong ®Ó cã thÓ ®­a ra ®­îc nh÷ng quyÕt ®Þnh chÝnh x¸c trong kinh doanh. X©y dùng nh÷ng kÕ ho¹ch ph¸t triÓn tr­íc m¾t vµ l©u dµi cã tÝnh kh¶ thi cao ®em l¹i doanh thu vµ lîi nhuËn cao nh÷ng nh©n tè gióp cho sù tån t¹i cña kh¸ch s¹n. 1 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Kh¸ch s¹n S«ng NhuÖ lµ mét trong nh÷ng kh¸ch s¹n ra ®êi vµ ph¸t triÓn cïng víi nh÷ng b­íc th¨ng trÇm cña ngµnh du lÞch. §èi t­îng kinh doanh cña kh¸ch s¹n lµ kh¸ch du lÞch trong vµ ngoµi n­íc, nh÷ng n¨m trë l¹i ®©y kh¸ch s¹n ®· giµnh ®­îc nh÷ng thµnh c«ng ®¸ng kÓ trong lÜnh vùc kinh doanh cña m×nh. Lµ mét sinh viªn kinh tÕ chuyªn ngµnh thèng kª sau khi hoµn thµnh m«n häc “Lý thuyÕt thèng kª” em muèn vËn dông nã ®Ó ph©n tÝch biÕn ®éng doanh thu cña kh¸ch s¹n S«ng NhuÖ. V× vËy em ®· chän ®Ò tµi “Ph­¬ng ph¸p chØ sè thèng kª vµ vËn dông ph©n tÝch biÕn ®éng tæng doanh thu cña kh¸ch s¹n S«ng NhuÖ thêi kú 1996-2000” cho ®Ò ¸n m«n häc cña m×nh. §Ò ¸n nµy gåm 2 phÇn: PhÇn I. Nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn vÒ chØ sè thèng kª PhÇn II. VËn dông ph­¬ng ph¸p chØ sè vµo ph©n tÝch biÕn ®éng tæng doanh thu cña kh¸ch s¹n S«ng NhuÖ thêi k× 1996-2000. Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n sù gióp ®ì tËn t×nh cña thÇy NguyÔn C«ng Nhù, thÇy ®· h­íng dÉn em tõ khi b¾t ®Çu lµm ®Ò ¸n ®Õn khi em hoµn thµnh ®Ò ¸n nµy. Do thêi gian cã h¹n, tr×nh ®é nghiªn cøu h¹n chÕ nªn ®Ò ¸n cña em cßn nhiÒu thiÕu sãt kh«ng thÓ tr¸nh khái. Em rÊt mong nhËn ®­îc sù gãp ý cña c¸c thÇy c« ®Ó bµi viÕt cña em ®­îc tèt h¬n. 2 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. PhÇn I Nh÷ng vÊn ®Ò lý luËn vÒ chØ sè thèng kª. I. Kh¸i niÖm, ý nghÜa, sù cÇn thiÕt cña viÖc ph©n tÝch. Ph©n tÝch thèng kª lµ nªu ra mét c¸ch tæng hîp b¶n chÊt cô thÓ cña c¸ hiÖn t­îng vµ qu¸ tr×nh kinh tÕ x· héi trong ®iÒu kiÖn lÞch sö nhÊt ®Þnh qua biÓu hiÖn b»ng sè l­îng. Nãi cô thÓ ph©n tÝch thèng kª lµ x¸c ®Þnh møc ®é nªu lªn sù biÕn ®éng biÓu hiÖn tÝnh chÊt vµ tr×nh ®é chÆt chÏ cña mèi liªn hÖ hiÑn t­îng. Ph©n tÝch thèng kª ph¶i lÊy con sè thèng kª lµm t­ liÖu, lÊy c¸c ph­¬ng ph¸p thèng kª lµm c«ng cô nghiªn cøu. Ph©n tÝch thèng kª cã ý nghÜa quan träng trong qu¸ tr×nh qu¶n lý kinh tÕ. Nhê cã lý luËn vµ ph­¬ng ph¸p phong phó mµ thèng kª cã thÓ v¹ch ra nguyªn nh©n cña viÖc hoµn thµnh kÕ ho¹ch vµ c¸c quyÕt ®Þnh qu¶n lý ; ph©n tÝch ¶nh h­ëng cña c¸c nh©n tè ®Õn viÖc sö dông nguån ùc, x¸c ®Þnh c¸c mèi liªn hÖ, c¸c tÝnh quy luËt chung cña hÖ thèng. Chøc n¨ng cña ph©n tÝch thèng kª ngµy cµng trë nªn quan träng h¬n, khèi l­îng c«ng viÖc nhiÒu h¬n vµ vai trß cña thèng kª trong bé m¸y Nhµ n­íc ngµy cµng nhiÒu h¬n. Trong qu¸ tr×nh ph©n tÝch thèng kª ph­¬ng ph¸p tiÕp cËn hÖ thèng ®ßi hái ph¶i tiÕp cËn theo c¶ 2 h­íng: h­íng ph©n tÝch vµ h­íng tæng hîp. Theo h­íng ph©n tÝch ®èi t­îng nghiªn cøu ®­îc t¸ch ra thµnh nhiÒu yÕu tè cÊu thµnh, c¸c nguyªn nh©n ¶nh h­ëng ®Õn sù biÕn ®éng cña ®èi t­îng còng ®­îc chia ra lµm nhiÒu nguyªn nh©n nhá h¬n nh»m t¹o kh¶ n¨ng nghiªn cøu mét c¸ch s©u s¾c vµ chi tiÕt ®èi t­îng. Do viÖc ph©n tÝch thµnh c¸c nh©n tè nh­ trªn ta cã thÓ kh¶o s¸t vµ biÕt ®­îc ®©u lµ nh©n tè næi tréi t¸c ®éng cña ®èi t­îng mµ ta nghiªn cøu. Møc ®é chi tiÕt cña viÖc nghiªn cøu ph©n tÝch nh©n tè phô thuéc vµo nhiÖm vô ph©n tÝch thèng kª vµ kh¶ n¨ng thùc tÐ cña sù ph©n tÝch nh©n tè. Kh«ng ph¶i lóc nµo còng ph©n tÝch mét c¸ch chi tiÕt v× trong nhiÒu tr­êng hîp ®iÒu ®ã lµ kh«ng thÓ thùc hiÖn vµ nÕu thùc hiÖn ®­îc th× cã nhiÒu kh¶ n¨ng lµm nhiÔu c¸c quyÕt ®Þnh qu¶n lý. 3 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Theo h­íng tæng hîp cã thÎ cã mét sè c¸ch lµm kh¸c nhau ng­êi ta cã thÓ kh¶o s¸t sù biÕn ®éng chung cña c¶ ®èi t­îng nghiªn cøu, x©y dùng c¸c m« h×nh biÕn ®éng cña chóng trong mét thêi gian dµi hoÆc trªn quy m« lín tõ ®ã ph©n tÝch quy luËt cña ®èi t­îng. Còng cã thÓ nghiªn cøu ®èi t­îng trong mèi quan hÖ lÉn nhau víi mét sè nh©n tè chñ yÕu kh¸c hay hiÖn t­îng, qu¸ tr×nh kh¸c. Ng­êi ta cã thÓ kÕt hîp nhiÒu nh©n tè nhá thµnh nhãm c¸c nh©n tè ¶nh h­ëng cã cïng tÝnh chÊt chung nµo ®ã ®Ó kh¶o s¸t sù t¸c ®éng theo c¸c h­íng chñ yÕu kh¸c nhau. HoÆc biÕn c¸c nh©n tè cã thÓ so s¸nh ®­îc. Trong thèng kª cã nhiÒu ph­¬ng ph¸p ph©n tÝch vµ ta cã thÓ sö dông tæng hîp mét sè ph­¬ng ph¸p ®Ó ph©n tÝch mét sù vËt hiÖn t­îng, qu¸ tr×nh nµo ®ã. Ph©n tÝch thèng kª doanh thu nh»m gãp phÇn ®¸nh gi¸ mét c¸ch ®Çy ®ñ vµ toµn diÖn ho¹t ®éng kinh doanh cña mét doanh nghiÖp, c«ng ty hay mét tæ chøc kinh doanh nµo ®ã. Nghiªn cøu xu h­íng ph¸t triÓn, møc ®é ¶nh h­ëng cña tõng nh©n tè liªn quan ®Õn nh©n tè doanh thu. II. Ph­¬ng ph¸p chØ sè 1. Kh¸i niÖm - ®Æc ®iÓm - ph©n lo¹i chØ sè. a. Kh¸i niÖm: ChØ sè lµ sè t­¬ng ®èi (®¬n vÞ lµ: lÇn; %) biÓu hiÖn quan hÖ so s¸nh 2 møc ®é cña 1 hiÖn t­îng. Trong thùc tÕ ®èi t­îng nghiªn cøu cña ph­¬ng ph¸p chØ sè lµ nh÷ng hiÖn t­îng phøc t¹p, gåm c¸c phÇn tö, ®¬n vÞ cã ®Æc ®iÓm tÝnh chÊt kh¸c nhau mµ ng­êi ta kh«ng thÓ céng trùc tiÕp ®Ó so s¸nh. b. §Æc ®iÓm Khi muèn so s¸nh c¸c møc ®é cña hiÖn t­îng ph¶i chuyÓn c¸c ®¬n vÞ, phÇn tö, hiÖn t­îng c¸ biÖt cã tÝnh chÊt, ®Æc ®iÓm kh¸c nhau thµnh mét d¹ng ®ång nhÊt cã thÓ céng trùc tiÕp chóng l¹i. - Khi cã nhiÒu nh©n tè cïng tham gia vµo viÖc tÝnh to¸n ph¶i gi¶ ®Þnh chØ cã mét nh©n tè thay ®æi cßn c¸c nh©n tè kh¸c th× kh«ng ®æi (gäi lµ quyÒn 4 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. sè) nh»m lo¹i trõ ¶nh h­ëng biÕn ®éng cña c¸c nh©n tè nµy tíi kÕt qu¶ so s¸nh. Khi ta nghiªn cøu sù biÕn ®éng cña nh©n tè sè l­îng ng­êi ta th­êng cè ®Þnh nh©n tè chÊt l­îng ë k× gèc. Cßn khi nghiªn cøu sù biÕn ®éng cña nh©n tè chÊt l­îng th× ng­êi ta cè ®Þnh nh©n tè sè l­îng ë b¸o c¸o. ChØ sè cã nhiÒu t¸c dông kh¸c nhau tuú theo tõng lo¹i: ChØ sè dïng ®Ó ph¶n ¸nh sù biÕn ®én cña hiÖn t­îng qua thêi gian gäi lµ chØ sè thêi gian. ChØ sè ph¶n ¸nh sù biÕn ®éng cña phÇn tö qua kh«ng gian (®Þa ph­¬ng A víi ®Þa ph­¬ng B) gäi lµ chØ sè kh«ng gian. ChØ sè ph¶n ¸nh nhiÖm vô kÕ ho¹ch gäi lµ chØ sè kÕ ho¹ch. Ngoµi ra chØ sè cÇn ®­îc dïng ®Ó ph©n tÝch vai trß ¶nh h­ëng biÕn ®éng cña tõng nh©n tè ®èi víi sù biÕn ®éng cña toµn bé hiÖn t­îng. c. Ph©n lo¹i chØ sè. * Theo ph¹m vi tÝnh to¸n: . ChØ sè ®¬n (chØ sè c¸ thÓ) nªu nªn sù biÕn ®éng cña tõng ®¬n vÞ c¸ biÖt. + ChØ sè ®¬n vÒ gi¸ hµng ho¸ i = Error! p + Chi sè ®¬n vÒ l­îng hµng ho¸ tiªu thô. i = Error! q Trong ®ã: : Lµ gi¸ c¶ c¸c lo¹i hµng ho¸ ë k× gèc vµ kú nghiªn cøu : lµ sè l­îng c¸c lo¹i hµng ho¸ ë k× gèc vµ k× nghiªn cøu . ChØ sè tæng hîp (chØ sè chung): lµ chØ sè ph¶n ¶nh sù biÕn ®éng cña hiÖn t­îng phøc t¹p gåm nhiÒu ®¬n vÞ hoÆc phÇn tö kh¸c nhau. * Theo néi dung chØ sè ph¶n ¸nh: . ChØ sè ph¸t triÓn: + ChØ sè ®¬n vÒ gi¸ vµ s¶n l­îng. i = Error! p 5 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. i = Error! q + ChØ sè ph¸t triÓn tæng hîp vÒ gi¸  cña Lac peyres (1864) Pq I 2  1 0 p Pq 0 0 Víi Ip: lµ chØ sè tæng hîp vÒ gi¸. Po, P1: lµ gi¸ c¶ mçi mÆt hµng k× gèc vµ k× nghiªn cøu . qo : lµ sè l­îng hµng ho¸ k× gèc (nã ®ãng vai trß lµ nguyªn sè).  cña Paesches (1874). Pq I p  1 1 p Pq 0 1 Víi : q : Lµ sè l­îng hµng ho¸ ë k× nghiªn cøu 1 (®ãng vai trß lµ quyÒn sè)  cña Paische (1921) Pq Pq I F  I1 *I p  1 0 . 1 1 p p p Pq Pq 0 0 0 0 ¸p dông chØ sè vÒ gi¸ cña Pische khi cã sù sai lÖch ®¸ng kÓ gi÷a : I p vµ I p 1 p Ta còng cã thÓ dùa vµo chØ sè ®¬n vÒ gi¸ (i p) ®Ó x¸c ®Þnh chØ sè tæng hîp vÒ gi¸ b»ng c¸ch biÕn ®æi c«ng thøc cña I pvµ I pvµ ta sÏ ®­îc: 1 p I L  i .d  ip.D0 p p 0 100 víi d  p0q0 vµ D = d .100 0 pq 0 0 0 0 I p  1  100 p 1 1 . .  d  D i 1 i i p p víi d  piqi vµ D = d . 100 i pq i i i i 6 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Thùc chÊt chØ sè tæng hîp v× gi¸ c¶ lµ trung b×nh céng gia quyÒn hoÆc trung b×nh ®iÒu hoµ gia quyÒn cña c¸c chØ sè ®¬n vÒ gi¸ c¶ (trong ®ã quyÒn sè cã thÓ lµ doanh thu k× gèc ON tØ träng doanh thu lµ gèi) + ChØ sè tæng hîp vÒ l­îng hµng ho¸ tiªu thô  cña Lac peyres I L  qip0 quyÒn sè lµ p q q p 0 0 0  cña Paasche : I P  qi pi q q p 0 i  cña Fische : I F  I L.I p q q q L P ChØ sè nµy dïng khi Iq vµ Iq cã sù kh¸c biÖt râ rÖt. Ta còng cã thÓ dùa vµo c¸c Vq ®Ó tÝnh chØ sè tæng hîp vÒ l­îng hµng ho¸ * ChØ sè kh«ng gian, + ChØ sè ®¬n vÒ gi¸ vµ s¶n l­îng: i = Error! p i = Error! q Trong ®ã: q(A/B) chØ sè gi¸ c¶ cña lo¹i hµng ho¸ nµo ®ã ë ®Þa ph­¬ng A so víi ®Þa ph­¬ng B q(A/B) lµ chØ sè s¶n l­îng hµng ho¸ nµo ®ã ë ®Þa ph­¬ng A so víi ®Þa ph­¬ng B. lµ s¶n l­îng tõng lo¹i cña ®Þa ph­¬ng A vµ B lµ gi¸ c¶ tõng lo¹i cña ®Þa ph­¬ng A vµ B + ChØ sè tæng hîp:  vÒ gi¸ c¶: I = Error! P(A/B)  vÒ l­îng hµng ho¸ tiªu thô. 7 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. I = P.qA q(A/B) P.q B P .q P .q P  A A B B qA qB *ChØ sè kÕ ho¹ch vÒ gi¸ thµnh s¶n phÈm + ChØ sè ®¬n  ChØ sè nhiÖm vô kÕ ho¹ch gi¸ thµnh i = Error! znv  ChØ sè hoµn thµnh kÕ ho¹ch i = i . i z znv zht víi i = Error! zht Error! = Error! x Error! + ChØ sè tæng hîp  ChØ sè nhiÖm vô kÕ ho¹ch gi¸ thµnh I = Error! znv  ChØ sè hoµn thµnh kÕ ho¹ch gi¸ thµnh I = Error! víi q lµ quyÒn sè znt KH I = Error! víi q lµ quyÒn sè zht 1 * ChØ sè kÕ ho¹ch vÒ khèi l­îng s¶n phÈm  + ChØ sè ®¬n  NhiÖm vô kÕ ho¹ch i = Error! qnv  Hoµn thµnh kÕ ho¹ch i = Error! qht + ChØ sè tæng hîp  ChØ sè vÒ nhiÖm vô kÕ ho¹ch I = Error! qnv  ChØ sè vÒ hoµn thµnh kÕ ho¹ch. I = Error! qht 8 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. * Theo tÝnh chÊt cña c¸c chØ tiªu . ChØ sè chØ tiªu chÊt l­îng: ph¶n ¸nh biÕn ®éng cña chØ tiªu chÊt l­îng. . ChØ sè chØ tiªu khèi l­îng ph¶n ¸nh sù biÕn ®éng cña 1 chØ tiªu khèi l­îng nµo ®ã. ViÖc ph©n chia nµy ®­îc ¸p dông ®èi víi mét sè chØ tiªu th«ng th­êng trong tõng mèi quan hÖ cô thÓ. 2. HÖ thèng chØ sè: §ã lµ mét ®¼ng thøc mµ nã ph¶n ¸nh mèi liªn hÖ gi÷a c¸c chØ sè víi nhau. a. Ph©n lo¹i hÖ thèng chØ sè. * HÖ thèng chØ sè tæng hîp: + Ph­¬ng ph¸p liªn hoµn: cho r»ng sù biÕn ®éng cña toµn bé hiÖn t­îng do ¶nh h­ëng biÕn ®éng t¸c ®éng lÉn nhau cña c¸c nh©n tè do ®ã thêi kª quyÓn sè cña c¸c chØ sè nh©n tè lµ lÊy ë nh÷ng thêi k× kh¸c nhau. I = I p . I L (1) pq p q I = I L . I p (2) pq p q Trong thùc tÕ do nh÷ng ­u ®iÓm cña chØ sè tæng hîp vÒ gi¸ c¶ (I P) vµ P L chØ sè tæng hîp vÒ l­îng cña Lac peyres (I P) gièng nhau cho nªn ng­êi ta th­êng sö dông hÖ thèng chie sè (1). Error! = Error! . Error! L­îng t¨ng gi¶m tuyÖt ®èi p q - p q = (p q - p q ) + (p q - p q ) 1 1 0 1 1 1 0 1 0 1 0 o L­îng t¨ng gi¶m t­¬ng ®èi Error! = Error! + Error! + Ph­¬ng ph¸p ¶nh h­ëng biÕn ®éng riªng biÖt cho r»ng, sù biÕn ®éng cña toµn bé hiÖn tîng lµ do ¶nh h­ëng cña biÕn ®éng riªng biÖt cña tõng nh©n tè vµ sù t¸c ®éng t­¬ng hç lÇn nhau gi÷a c¸c nh©n tè ®o ®ã quyÒn sè cña chØ sè ®Òu lÊy ë k× gèc vµ hÖ thèng chØ sè lµ duy nhÊt. I = I L x I L x I pq p q k Error! = Error! x Error! Error! 9 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. L­îng t¨ng gi¶m tuyÖt ®èi p q - p q = (p q - p q ) + (p q - p q ) + (p q + p q - 1 1 0 0 1 0 0 0 0 1 0 0 1 1 0 0 p q - p q ) 1 0 0 1 * HÖ thèng chØ sè cña sè trung b×nh. IX  IX .I f /f - IX chØ sè ph¶n ¶nh sù thay ®æi cña chØ sè trung b×nh qua thêi gian: x x f I = 1 víi x  1 1 X x 1 f 0 1 x x0f0 0 f 0 - I ChØ sè ph¶n ¸nh ¶nh h­ëng biÕn ®éng cña tiªu thøc b×nh qu©n ®èi X víi sù biÕn ®éng cña sè b×nh qu©n chung: x x0 f1 I = 1 víi x  X x 01 f 01 1 - I  chØ sè ph¶n ¸nh sù thay ®æi kÕt cÊu f/f I  x01 f / f x 0 VËy Ix  Ix x I f /f x x x  1  1 . 01 x0 x01 x0 L­îng t¨ng gi¶m tuyÖt ®èi. x  x  (x  x )(x  x ) 1 0 1 01 01 0 L­îng t¨ng gi¶m t­¬ng ®èi x  x x  x x  x 1 0  1 01 . 01 0 x0 x0 x0 * Ph©n tÝch sù biÕn ®éng cña tæng l­îng biÕn tiªu thøc. Tæng l­îng biÕn tiªu thøc - sè TB x sè ®¬n vÞ.  HÖ thèng chØ sè 10