Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Lêi më ®Çu §Ó thùc hiÖn c¸c ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh, thóc ®Èy t¨ng tr­ëng vµ ph¸t triÓn kinh tÕ, th× vÊn ®Ò quan träng nhÊt lµ ph¶i cÇn cã vèn. Vèn cã hai lo¹i chñ yÕu lµ vèn trong n­íc vµ vèn n­íc ngoµi. §èi víi c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn, th× vÊn ®Ò thu hót vèn n­íc ngoµi ®Ó thóc ®Èy t¨ng tr­ëng kinh tÕ lµ yÕu tè v« cïng quan träng vµ ®­îc nhiÒu n­íc quan t©m, trong ®ã cã n­íc ta. Trong thêi ®¹i ngµy nay, xu h­íng hoµ nhËp, liªn kÕt gi÷a c¸c n­íc trªn thÕ giíi ngµy cµng cao.Do ®ã trong hîp t¸c ®Çu t­ quèc tÕ th­êng cã nhiÒu nguån vèn kh¸c nhau. Nh×n chung, vèn n­íc ngoµi ®Çu t­ vµo trong n­íc b»ng hai con ®­ßng chÝnh lµ ®­êng c«ng céng vµ ®­êng t­ nh©n hoÆc th­¬ng m¹i. H×nh thøc ®Çu t­ qu«c tÕ chñ yÕu lµ ®Çu t­ trùc tiÕp (FDI: Foreign Direct Investment); ®Çu t­ qua thÞ tr­êng chøng kho¸n;cho vay cña c¸c ®Þnh chÕ kinh tÕ vµ ng©n hµng n­íc ngoµi (vay th­¬ng m¹i) vµ nguån viÖn trî ph¸t triÓn chÝnh thøc (ODA). Trong ®Ò ¸n m«n häc nµy,em xin ®i vµo vÊn ®Ò träng t©m lµ: “Kinh nghiÖm thu hót vèn ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi ë mét sè n­íc vµ vËn dông vµo ViÖt Nam” Trong qu¸ tr×nh thùc hiÖn ®Ò ¸n nay,em ®· ®­îc sù gãp ý vµ chØ b¶o tËn t×nh cña GS.TS NguyÔn Thµnh §é. Tuy nhiªn v× cßn giíi h¹n vÒ kiÕn thøc còng nh­ thêi gian nªn bµi viÕt nµy cña em kh«ng tr¸nh ®­îc thiÕu sãt. KÝnh mong sù gãp ý cña thÇy! Em xin ch©n thµnh c¶m ¬n! Sinh viªn thùc hiÖn: §ç v¨n Th¾ng 1 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. ch­¬ng i: Lý luËn chung vÒ thu hót vèn ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi (FDI:Foreign Direct Investment) I. Vai trß cña FDI ®èi víi ph¸t triÓn kinh tÕ. 1.1 Quan ®iÓm cña Lª Nin vµ c¸c nhµ kinh tÕ vÒ FDI. 1.1.1 Quan ®iÓm cña Lª Nin vÒ FDI Theo Lª Nin, trong giai ®o¹n c¹nh tranh tù do, ®Æc ®iÓm cña chñ nghÜa t­ b¶n lµ xuÊt khÈu hµng ho¸, cßn trong giai ®o¹n hiÖn ®¹i lµ xuÊt khÈu t­ b¶n. ¤ng cho r»ng: xuÊt khÈu t­ b¶n lµ mét ®Æc ®iÓm kinh tÕ cña chñ nghÜa t­ b¶n hiÖn ®¹i. Do t­ b¶n tµi chÝnh trong qu¸ tr×nh ph¸t triÓn ®· xuÊt hiÖn hiÖn t­îng “ t­ b¶n thõa “, thõa so v¬Ý tØ suÊt lîi nhuËn thÊp nÕu ph¶i ®Çu t­ trong n­íc, cßn nÕu ®Çu t­ ra bªn ngoµi th× tØ suÊt lîi nhuËn sÏ cao h¬n. Theo «ng: “Chõng nµo chñ nghÜa t­ b¶n vÉn lµ chñ nghÜa t­ b¶n, sè t­ b¶n thõa kh«ng ph¶i dïng ®Ó n©ng cao møc sèng cña quÇn chóng trong n­íc ®ã, v× nh­ thÕ sÏ lµm gi¶m bít lîi nhuËn cña bän t­ b¶n- mµ lµ ®Ó t¨ng thªm lîi nhuËn b»ng c¸ch xuÊt khÈu t­ b¶n ra n­íc ngoµi, vµo nh÷ng n­íc l¹c hËu. Trong c¸c n­íc l¹c hËu nµy, lîi nhuËn th­êng cao v× t­ b¶n h·y cßn Ýt, gi¸ ®Êt ®ai t­¬ng ®èi thÊp, tiÒn c«ng h¹, nguyªn (1) . XuÊt khÈu t­ b¶n cã ¶nh h­ëng tíi nguån vèn ®Çu t­ cña c¸c n­íc liÖu rΔ xuÊt khÈu t­ b¶n, nh­ng l¹i gióp cho nh÷ng tæ chøc ®éc quyÒn thu ®­îc lîi nhuËn cao ë n­íc ngoµi. Ngoµi ra xuÊt khÈu t­ b¶n cßn b¶o vÖ chÕ ®é chÝnh trÞ ë c¸c n­íc nhËp khÈu t­ b¶n vµ Ýt nhiÒu cã t¸c dông thóc ®Èy ph¸t triÓn kinh tÕ, kü thuËt. Nh­ng thùc tÕ nh©n d©n ë c¸c n­íc nhËp khÈu t­ b¶n bÞ bãc lét nhiÒu h¬n, sù lÖ thuéc vÒ kinh tÕ vµ kü thuËt t¨ng lªn vµ tõ ®ã sù phô thuéc vÒ chÝnh trÞ lµ khã tr¸nh khái. Lª Nin cho r»ng : “ ViÖc xuÊt khÈu t­ b¶n ¶nh h­ëng ®Õn sù ph¸t triÓn cña chñ nghÜa t­ b¶n vµ thóc ®Èy hÕt søc nhanh sù ph¸t triÓn ®ã trong nh÷ng n­íc ®· ®­îc ®Çu t­ . Cho nªn nÕu trªn mét møc ®é nµo ®ã viÖc xuÊt khÈu cã thÓ g©y ra (2) mét sù ng­ng trÖ nµo ®ã trong sù ph¸t triÓn cña c¸c n­íc xuÊt khÈu t­ b¶n..” 1.1.2 Quan ®iÓm cña Samuelson vÒ thu hót FDI Samuelson cho r»ng ®a sè c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn ®Òu thiÕu vèn, møc thu nhËp thÊp chØ ®ñ sèng ë møc tèi thiÓu do ®ã kh¶ n¨ng tÝch luü vèn h¹n chÕ. §iÒu ®ã ®­îc thÓ hiÖn trong lý thuyÕt “ c¸i vßng luÈn quÈn “ vµ “có huých tõ bªn ngoµi”. MÆt kh¸c «ng cho r»ng ,ë c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn, nguån nh©n lùc ®ang bÞ h¹n chÕ bëi tuæi thä vµ d©n chÝ thÊp; tµi nguyªn khan hiÕm; kü thuËt l¹c hËu vµ gÆp ph¶i trë ng¹i trong viÖc kÕt hîp chóng.Do (1)V.I.LªNin: toµn tËp, “Chñ nghÜa ®Õ quèc, giai ®o¹n tét cïng cña chñ nghÜa t­ b¶n”,Nxb tiÕn bé, Matxc¬va,1980,t27,tr456. (2) S®d, tr459. 2 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. vËy ë nhiÒu n­íc ®ang ph¸t triÓn ngµy cµng khã kh¨n vµ t¨ng “c¸i vßng luÈn quÈn”.Tõ ®ã theo Samuelson: ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ ph¶i cã “ có huých tõ bªn ngoµi nh»m ph¸ vì c¸i vßng luÈn quÈn “ . §ã lµ ph¶i cã ®Çu t­ cña n­íc ngoµi vµo c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn. 1.1.3 Quan ®iÓm cña R.Nurke vÒ FDI. R.Nurke ®· lÊy vßng luÈn quÈn cña sù nghÌo ®ãi lµm lý luËn t¹o vèn: xÐt vÒ l­îng cung ,ng­êi ta thÊy kh¶ n¨ng tiÕt kiÖm Ýt ái, t×nh h×nh ®ã lµ do møc ®é thu nhËp thùc tÕ thÊp, møc thu nhËp thÊp ph¶n ¸nh n¨ng suÊt lao ®éng thÊp , ®Õn l­ît m×nh n¨ng suÊt lao ®éng thÊp phÇn lín do t×nh tr¹ng thiÕu t­ b¶n g©y ra. ThiÕu t­ b¶n l¹i lµ kÕt qu¶ cña kh¶ n¨ng tiÕt kiÖm Ýt ái ®­a l¹i.Vµ thÕ lµ c¸i vßng ®­îc khÐp kÝn. Trong c¸i vßng luÈn quÈn cña sù nghÌo ®ãi ®ã, nguyªn nh©n c¬ b¶n lµ thiÕu vèn. Do vËy, më cña cho ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi ®­îc «ng xem lµ gi¶i ph¸p thùc tÕ nhÊt ®èi víi c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn. Theo «ng , më cöa cho FDI cã ý nghÜa ®èi víi c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn cã thÓ v­¬n ®Õn nh÷ng thÞ tr­êng míi còng nh­ khuyÕn khÝch viÖc më réng kü thuËt hiÖn ®¹i vµ nh÷ng ph­¬ng ph¸p qu¶n lý cã hiÖu qu¶ .FDI gióp cho c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn tr¸nh ®­îc nh÷ng ®ßi hái vÒ l·i suÊt chÆt chÏ. C¸c n­íc cã thu nhËp thÊp ®­îc chuyªn m«n ho¸ s¶n xuÊt nguyªn liÖu vµ thùc phÈm xuÊt khÈu, ®­îc chuyªn m«n ho¸ dùa trªn nguyªn t¾c b©t di bÊt dÞch cña lîi thÕ so s¸nh trong th­¬ng m¹i quèc tÕ , dï r»ng FDI tr­íc hÕt cho lîi Ých c¸c n­íc xuÊt khÈu vèn chø kh«ng ph¶i cña c¸c n­íc nhËn vèn , thÕ nh­ng më cöa vÉn cßn h¬n lµ ®ãng cöa. R.Nurke cho r»ng ,FDI mang l¹i lîi Ých chung cho c¶ hai bªn , dï ch¼ng bao giê c©n b»ng tuyÖt ®èi nh­ng kh«ng thÓ lµm kh¸c ®­îc v× nã lµ ®ßi hái tù nhiªn , tÊt yÕu cña qu¸ tr×nh vËn ®éng thÞ tr­êng 1.2 B¶n chÊt cña FDI. Sù ph¸t triÓn cña ®Çu t­ trùc tݪp n­íc ngoµi ®­îc quy ®inh hoµn toµn bëi quy luËt kinh tÕ kh¸ch quan víi nh÷ng ®iÒu kiÖn cÇn vµ ®ñ chÝn muåi nhÊt ®Þnh . Sù thay ®æi th¸i ®é tõ ban ®Çu lµ “chèng l¹i” qua “chÊp nhËn” ®Õn “hoan nghªnh” , ®Çu t­ trùc tݪp n­íc ngoµi cã thÓ xem lµ yÕu tè t¸c ®éng lµm t¹o ra nh÷ng b­íc thay ®æi nhËn thøc theo h­íng ngµy cµng ®óng h¬n vµ chñ ®éng h¬n cña con ng­êi ®èi víi quy luËt kinh tÕ kh¸ch quan vÒ sù ph¸t triÓn søc s¶n xuÊt x· héi vµ ph©n c«ng lao ®éng x· héi ®ang më ra mét cach thùc tÕ trªn quy m« quèc tÕ.Xu h­íng nµy cã ý nghÜa quyÕt ®Þnh trong viªc chi phèi c¸c biÓu hÞªn kh¸c nhau cu¶ ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi. Quan hÖ kinh tÕ quèc tÕ ®· h×nh thµnh nªn c¸c dßng l­u chuyÓn vèn chñ yÕu:Dßng vèn tõ c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn ®æ vµo c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn; dßng vèn l­u chuyÓn trong néi bé c¸c n­íc phat triÓn.Sù l­u chuyÓn cña c¸c dßng vèn diÔn ra d­íi nhiÒu hinh thøc nh­ : Tµi trî ph¸t triÓn chÝnh thøc (gåm viÖn trî ph¸t triÓn chÝnh thøc ODA vµ c¸c h×nh thøc kh¸c),nguån vay t­ nh©n(tÝn dông tõ c¸c ng©n hµng th­¬ng m¹i) vµ ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi. Mçi nguån vèn cã ®Æc ®iÓm riªng cña nã. 3 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Nguån tµi trî ph¸t triÓn chÝnh thøc lµ nguån vèn do c¸c tæ chøc quèc tÕ, chÝnh phñ( hoÆc c¬ quan ®¹i diÖn chÝnh phñ) cung cÊp. Lo¹i vèn nµy cã ­u ®iÓm lµ cã sù ­u ®·i nhÊt ®Þnh vÒ l·i suÊt, khèi l­îng cho vay lín vµ thêi h¹n vay t­¬ng ®èi dµi. §Ó gióp c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn, trong lo¹i vèn nµy ®· giµnh mét l­îng vèn chñ yÕu cho vèn viÖn trî ph¸t triÓn chÝnh thøc ODA, ®©y lµ nguån vèn cã nhiÒu ­u ®·i, trong ODA cã mét phÇn lµ viÖn trî kh«ng hoµn l¹i, chiÕm kho¶ng 25% tæng sè vèn. Tuy vËy kh«ng ph¶i kho¶n ODA nµo còng dÔ dµng, nhÊt lµ lo¹i vèn do c¸c chÝnh phñ cung cÊp, nã th­êng g¾n víi nh÷ng r»ng buéc nµo ®ã vÒ chÝnh trÞ, kinh tÕ, x· héi, thËm chÝ c¶ vÒ qu©n sù. Nguån vay t­ nh©n: §©y lµ nguån vèn kh«ng cã nh÷ng r»ng buéc nh­ vèn ODA, tuy nhiªn ®©y lµ lo¹i vèn cã thñ tôc vay rÊt kh¾t khe, møc l·i suÊt cao, thêi h¹n tr¶ nî rÊt nghiªm ngÆt. Nh×n chung sö dông hai lo¹i vèn trªn ®Òu ®Ó l¹i cho nÒn kinh tÕ c¸c n­íc ®i vay g¸nh nÆng nî nÇn – mét trong nh÷ng yÕu tè chøa ®ùng tiÒm Èn nguy c¬ dÉn ®Õn khñng ho¶ng, nhÊt lµ khñng ho¶ng vÒ tiÒn tÖ. Nguån vèn ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi (FDI) Trong ®iÒu kiÖn cña nÒn kinh tÕ hiÖn ®¹i,®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi lµ lo¹i vèn cã nhiÒu ­u ®iÓm h¬n so víi c¸c lo¹i vèn kÓ trªn. NhÊt lµ ®èi víi c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn, khi kh¶ n¨ng tæ chøc s¶n xuÊt ®¹t hiÖu qu¶ cßn thÊp th× hiÖu qu¶ cµng râ rÖt. VÒ b¶n chÊt , FDI lµ sù gÆp nhau vÒ nhu cÇu cña mét bªn la nhµ ®Çu t­ vµ mét bªn kh¸c lµ n­íc nhËn ®Çu t­. - §èi víi nhµ ®Çu t­: Khi qu¸ tr×nh tÝch tô tËp trung vèn ®¹t tíi tr×nh ®é mµ “m¶nh ®Êt” s¶n xuÊt kinh doanh truyÒn thèng cña hä ®· trë nªn chËt hÑp ®Õn møc c¶n trë kh¶ n¨ng hiÖu qu¶ cña ®Çu t­ , n¬i mµ ë ®ã nÕu ®Çu t­ vµo th× hä sÏ thu ®­îc lîi nhuËn nh­ mong muèn . Trong khi ë mét sè quèc gia kh¸c l¹i xuÊt hiÖn nhiÒu lîi thÕ mµ hä cã thÓ khai th¸c ®Ó thu lîi nhuËn cao h¬n n¬i mµ hä ®ang ®Çu t­ .Cã thÓ nãi ®©y chÝnh lµ yÕu tè c¬ b¶n nhÊt thóc ®Èy c¸c nhµ ®Çu t­ chuyÓn vèn cña m×nh ®Çu t­ vµo n­íc kh¸c.Hay nãi c¸ch kh¸c ,viÖc t×m kiÕm , theo ®uæi lîi nhuËn cao h¬n vµ b¶o toµn ®éc quyÒn hay lîi thÕ c¹nh tranh lµ b¶n chÊt , lµ ®éng c¬ , lµ môc tiªu c¬ b¶n xuyªn suèt cña c¸c nhµ ®Çu t­ .§Çu t­ ra n­íc ngoµi lµ ph­¬ng thøc gi¶i quyÕt cã hiÖu qu¶. §©y lµ lo¹i h×nh mµ b¶n th©n nã rÊt cã kh¶ n¨ng ®Ó thùc hiÖn viÖc kÐo dµi “chu kú tuæi thä s¶n phÈm” , “chu kú tuæi thä kü thuËt” mµ vÉn gi÷ ®­îc ®éc quyÒn kü thuËt ,dÔ dµng x©m nhËp thÞ tr­êng n­íc ngoµi mµ kh«ng bÞ c¶n trë bëi c¸c rµo ch¾n. Khai th¸c ®­îc nguån tµi nguyªn thiªn nhiªn còng nh­ gi¸ nh©n c«ng rÎ cña n­íc nhËn ®Çu t­…Ph¶i nãi r»ng,®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi lµ “lèi tho¸t lý t­ëng”tr­¬c sóc Ðp x¶y ra “sù bïng næ ph¸ s¶n”do nh÷ng m©u thuÉn tÊt yÕu cña qu¸ tr×nh phat triÓn. Ta nãi nã lµ lý t­ëng v× chÝnh lèi tho¸t nµy ®· t¹o cho c¸c nhµ ®Çu t­ tiÕp tôc thu lîi vµ ph¸t triÓn , cã khi cßn ph¸t triÓn víi tèc ®é cao h¬n. ThËm chÝ khi n­íc nhËn ®µu t­ cã sù thay ®æi chÝnh s¸ch thay thÕ nhËp khÈu sang chÝnh s¸ch h­íng sang xuÊt khÈu th× nhµ ®Çu t­ vÉn cã thÓ tiÕp tôc ®Çu t­ d­íi d¹ng më c¸c chi nh¸nh s¶n xuÊt c¸c bé phËn , phô kiÖn …®Ó xuÊt khÈu trë l¹i ®Ó phôc vô cho c«ng ty mÑ , còng nh­ c¸c thÞ tr­êng míi …§èi víi c¸c n­íc 4 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. ®ang phat triÓn , d­íi con m¾t cña c¸c nhµ ®Çu t­ , trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y c¸c n­íc nµy ®· cã nh÷ng sù c¶i thiÖn ®¸ng kÓ c¬ së h¹ tÇng, ®iÒu kiÖn kinh tÕ , tr×nh ®é vµ kh¶ n¨ng ph¸t triÓn cña ng­êi lao ®éng, hÖ thèng luËt ph¸p , dung l­îng thÞ tr­êng, mét sè nguån tµi nguyªn … còng nh­ sù æn ®Þnh vÒ chÝnh trÞ… Nh÷ng c¶i thiÖn nµy ®· t¹o sù hÊp dÉn nhÊt ®Þnh ®èi víi c¸c nhµ ®Çu t­ . T­íc khi x¶y ra khñng ho¶ng tµi chÝnh _tiÒn tÖ , thÕ giíi ®¸nh gi¸ Ch©u ¸ , vµ nhÊt lµ §«ng ¸ vµ §«ng Nam ¸ ®ang lµ khu vùc xuÊt hiÖn nhiÒu nÒn kinh tÕ n¨ng ®éng, nhiÒu tiÒm n¨ng ph¸t triÓn vµ cã søc hót ®¸ng kÓ ®èi víi c¸c nhµ ®Çu t­. Tãm l¹i : Thùc chÊt c¬ b¶n bªn trong cña nhµ ®Çu t­ trong ho¹t ®éng ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi bao gåm:Duy tr× vµ n©ng cao hiÖu qu¶ s¶n xuÊt cña chñ ®Çu t­ ( vÊn ®Ò vèn , kü thuËt , s¶n phÈm …;Khai th¸c c¸c nguån lùc vµ x©m nhËp thÞ tr­êng cña c¸c n­íc nhËn ®Çu t­ ; Tranh thñ lîi dông chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch cña c¸c n­íc nhËn ®Çu t­ ; Th«ng qua ho¹t ®éng ®Çu t­ trùc tiÕp ®Ó thùc hiÖn c¸c ý ®å kinh tÕ (hoÆc phi kinh tÕ ) mµ c¸c ho¹t ®äng kh¸c kh«ng thùc hiÖn ®­îc. - §èi víi c¸c n­íc nhËn ®Çu t­ : §©y lµ nh÷ng n­íc ®ang cã mét sè lîi thÕ mµ nã ch­a cã hoÆc kh«ng cã ®iÒu kiÖn ®Ó khai th¸c. C¸c n­íc nhËn ®Çu t­ thuéc lo¹i nµy th­êng lµ c¸c n­íc cã nguån tµi nguyªn tu¬ng ®èi phong phó, cã nguån lao ®éng dåi dµo vµ gi¸ nh©n c«ng rÎ, thiÕu vèn, thiÕu kü thuËt, thiÕu c«ng nghÖ tiªn tiÕn vµ Ýt cã kh¶ n¨ng tæ chøc s¶n xuÊt kinh doanh ®¹t hiÖu qu¶ cao… Sè nµy phÇn lín thuéc c¸c n­íc ph¸t triÓn. - C¸c n­íc nhËn ®Çu t­ d¹ng kh¸c ®ã lµ c¸c n­íc ph¸t triÓn, ®©y c¸c n­íc cã tiÒm lùc kinh tÕ cao, phÇn lín lµ nh÷ng n­íc cã vèn ®Çu t­ ra n­íc ngoµi. C¸c n­íc nµy cã ®Æc ®iÓm lµ cã c¬ së h¹ tÇng tèt, hä ®¨ vµ ®ang tham gia cã hiÖu qu¶ vµo qóa tr×nh ph©n c«ng lao ®éng quèc tÕ hoÆc lµ thµnh viªn cña c¸c tæ chøc kinh tÕ hoÆc c¸c tËp ®oµn kinh tÕ lín. Hä nhËn ®Çu t­ trong mèi liªn kÕt ®Ó gi÷ quyÒn chi phèi kinh tÕ thÕ giíi. Nãi chung, ®èi víi n­íc tiÕp nhËn ®Çu t­, cho dï ë tr×nh ®é ph¸t triÓn cao hay thÊp, sè vèn ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi lµ do sù khÐo lÐo “mêi chµo” hay do c¸c nhµ hay do c¸c nhµ ®Çu t­ tù t×m ®Õn mµ cã , th× ®Çu t­ n­íc ngoµi còng th­êng cã sù ®ãng gãp nhÊt ®Þnh ®èi víi sù ph¸t triÓn cña hä. ë nh÷ng møc ®é kh¸c nhau , ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi ®ãng vµi trß lµ nguån vèn bæ sung lµ ®iÒu kiÖn quyÕt ®Þnh ( thËm chÝ quyÕt ®Þnh) theo sù chuyÓn biÕn theo chiÒu h­íng tÝch cùc cña mét sè lÜnh vùc s¶n xuÊt kinh doanh , hay mét sè ngµnh nghÒ , hoÆc lµ nh÷ng yÕu tè xóc t¸c lµm cho c¸c tiÒm n¨ng néi t¹i cña n­íc nhËn ®Çu t­ ph¸t huy mét c¸ch m¹nh mÏ vµ cã hiÖu qu¶ h¬n. LÞch sö ph¸t triÓn trùc tiÕp n­íc ngoµi cho thÊy th¸i ®é cña c¸c n­íc nhËn ®Çu t­ lµ tõ th¸i ®é ph¶n ®èi ( xem ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi lµ c«ng cô c­íp bãc ®èi víi thuéc ®Þa ) ®Õn th¸i ®é buéc ph¶i chÊp nhËn vµ ®Õn th¸i ®é hoan nghªnh …Trong ®iÒu kiÖn hiÖn nay , ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi ®­îc mêi chµo , khuyÕn khÝch m·nh liÖt ®èi víi thu hót ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi. MÆc dï hiÖn nay vÉn cßn nhiÒu tranh luËn ,cßn nh÷ng ý kiÕn kh¸c nhau vÒ vai trß , vÒ mÆt tÝch cùc , tiªu cùc …cña ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi ®èi víi n­íc tiÕp 5 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. nhËn ®Çu t­ . Nh­ng chØ ®iÓm qua nhu cÇu , qua trµo l­u c¹nh tranh thu hót còng ®ñ cho ta kh¼ng ®Þnh r»ng : ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi hiÖn nay ®èi víi c¸c n­íc nhËn ®Çu t­ cã t¸c dông tÝch cùc lµ chñ yÕu . §a phÇn c¸c dù ¸n ®Çu t­ trùc tݪp n­íc ngoµi , khi thùc hiÖn ®Òu ®­a l¹i lîi Ých cho n­íc nhËn ®Çu t­ . §èi víi nhiÒu n­íc , ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi thùc sù ®ãng vai trß lµ ®iÒu kiÖn , lµ c¬ héi , lµ cöa ngâ gióp tho¸t khái t×nh tr¹ng cña mét n­íc nghÌo , b­íc vµo quü ®¹o cña sù phat triÓn vµ th­c hiÖn c«ng nghiÖp ho¸. Tãm l¹i : §ång vèn ( t­ b¶n ) cña c¸c tËp ®oµn , c¸c c«ng ty xuyªn quèc gia lín xuÊt ra vµ ho¹t ®äng ngµy cµng tinh vi vµ phøc t¹p h¬n, nh­ng hiÖu qu¶ ®­a l¹i th­êng ®¹t ë møc cao h¬n . Quan hÖ cña n­íc tiÕp nhËn ®Çu t­ víi nhµ ®Çu t­ trong ho¹t ®äng ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi cña c¸c tËp ®oµn , c¸c c«ng ty xuyªn quèc gia lín th­êng tån t¹i ®an xen gi÷a hîp t¸c vµ ®Êu tranh ë møc ®é ngµy cµng cao h¬n 1.3. C¸c h×nh thøc chñ yÕu cña FDI LuËt quy ®Þnh cã ba h×nh thøc ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi chñ yÕu lµ: hîp t¸c kinh doanh trªn c¬ së hîp ®ång hîp t¸c kinh doanh; xÝ nghiÖp liªn doanh ; vµ xÝ nghiÖp 100% vèn n­íc ngoµi . 1.3.1. H×nh thøc xÝ nghiÖp liªn doanh. H×nh thøc nµy ®­îc ¸p dông phæ biÕn h¬n, nh­ng cã xu h­íng bít dÇn vÒ tØ träng . C¸c nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi thÝch ¸p dông h×nh thøc liªn doanh v× : -ThÊy ®­îc ­u thÕ gi÷a h×nh thøc xÝ nghiÖp liªn doanh so víi h×nh thøc xÝ nghiÖp 100% vèn n­íc ngoµi lµ tranh thñ ®­îc sù hiÓu biÕt vµ hç trî cña c¸c ®èi t¸c trong tÊt c¶ c¸c kh©u h×nh thµnh, thÈm ®Þnh vµ th­c hiÖn dù ¸n. -Ph¹m vi , lÜnh vùc vµ ®Þa bµn ho¹t ®éng cña xÝ nghiÖp liªn doanh réng h¬n xÝ nghiÖp 100% vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi. Tuy nhiªn cã thÓ gi¶i thÝch xu h­íng h¹n chÕ dÇn h×nh thøc xÝ nghiÖp liªn doanh ë ViÖt Nam b»ng nh÷ng nguyªn nh©n sau : -Sau mét thêi gian tiÕp cËn víi thÞ tr­êng ViÖt Nam , c¸c nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi , ®Æc biÖt c¸c nhµ ®Çu t­ Ch©u ¸ ®· hiÓu râ h¬n vÒ luËt ph¸p , chÝnh s¸ch vµ thñ tôc ®Çu t­ t¹i ViÖt Nam . -Thùc tiÔn ph¸t sinh nhiÒu tranh chÊp trong viÖc qu¶n lý ®iÒu hµnh mµ mét phÇn do sù yÕu kÐm vÒ tr×nh ®é cña ng­êi ViÖt Nam . Bªn n­íc ngoµi th­êng gãp vèn nhiÒu h¬n nh­ng kh«ng quýªt ®Þnh nh÷ng vÊn ®Ò chñ chèt cña xÝ nghiÖp v× nguyªn t¾c nhÊt trÝ trong héi ®ång qu¶n trÞ. -Kh¶ n¨ng tham gia liªn doanh cña bªn ViÖt Nam lµ cã h¹n v× thiÕu c¸n bé , thiÕu vèn ®ãng gãp . - NhiÒu tr­êng hîp c¬ quan qu¶n lý nhµ n­íc ®· t¸c ®éng qu¸ s©u vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt, kinh doanh cña xÝ nghiÖp 6 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. 1.3.2.XÝ nghiÖp 100% vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi. §Çu t­ n­íc ngoµi theo h×nh thøc nµy ngµy cµng t¨ng . Nguyªn nh©n gi¶m sót tØ träng xÝ nghiÖp liªn doanh còng chÝnh lµ nguyªn nh©n t¨ng tØ lÖ c¸c xÝ nghiÖp 100% vèn n­íc ngoµi .Uû ban nhµ n­íc vÒ hîp t¸c vµ ®Çu t­ tr­íc ®©y ®· tõ chèi cÊp giÊy phÐp cho nhiÒu dù ¸n 100% vèn n­íc ngoµi trong nh÷ng ngµnh ,lÜnh vùc quan träng hoÆc cã tÝnh ®Æc thï nh­ : B­u chÝnh viÔn th«ng , x©y dùng kinh doanh kh¸ch s¹n , v¨n phßng cho thuª , s¶n xuÊt xi m¨ng , dÞch vô xuÊt nhËp khÈu , du lÞch…Tuy nhiªn trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y , c¸c ®Þa ph­¬ng phÝa Nam , ®Æc biÖt lµ c¸c tØnh §ång Nai , S«ng BÐ, Bµ RÞa _Vòng Tµu ®· ñng hé m¹nh c¸c dù ¸n 100% vèn n­íc ngoµi víi lËp luËn r»ng cho c¸c nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi thuª ®Êt lËp xÝ nghiÖp 100% vèn n­íc ngoµi cã lîi h¬n viÖc giao ®Êt cho bªn ViÖt Nam gãp vèn b»ng gi¸ trÞ quyÒn sö dông ®Êt ®Ó tham gia liªn doanh 1.3.3.H×nh thøc hîp ®ång hîp t¸c kinh doanh. H×nh thøc nµy ®­îc ¸p dông phæ biÕn trong lÜnh vùc th¨m dß khai th¸c dÇu khÝ vµ trong lÜnh vùc b­u chÝnh viÔn th«ng .Hai lÜnh vùc nµy chiÕm 30% sè dù ¸n hîp ®ång hîp t¸c kinh doanh , nh­ng chiÕm tíi 90% tæng vèn cam kÕt th­c hiÖn . Ph©n cßn l¹i chñ yÕu thuéc vÒ lÜnh vùc c«ng nghiÖp , gia c«ng , dÞch vô 1.3.4 C¸c h×nh thøc ®Çu t­ vµ ph­¬ng thøc tæ chøc thu hót ®Çu t­ kh¸c . - C«ng ty cæ phÇn cã vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi : §©y lµ h×nh thøc tæ chøc kh¸ phæ biÕn trªn thÕ giíi . Theo quan ®iÓm cña c¸c nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi , so víi c¸c h×nh thøc c«ng ty tr¸ch nhiÖm h÷u h¹n , c«ng ty cæ phÇn cã lîi thÕ trong viÖc huy ®éng vèn ngay tõ ®Çu cña doanh nghiÖp . - Cæ phÇn ho¸ c¸c xÝ nghiÖp cã vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi , viÖc chuÓn nh­îng phÇn gãp vèn trong xÝ nghiÖp liªn doanh ph¶i ®­îc sù chÊp thuËn cña c¬ quan nhµ n­íc cã thÈm quyÒn . XÝ nghiÖp liªn doanh kh«ng ®­îc phÐp huy ®éng vèn b»ng c¸ch ph¸t hµnh cæ phiÕu hoÆc b¸n l¹i chøng kho¸n . V× vËy , mét sè nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi cho r»ng quy ®Þnh cña LuËt hiÖn hµnh lµ “cøng” vµ ®Ò nghÞ cho cæ phÇn ho¸ xÝ nghiÖp cã vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi . - Chi nh¸nh c«ng ty n­íc ngoµi t¹i ViÖt Nam . LuËt ®Çu t­ hiÖn hµnh kh«ng cã quy ®Þnh vÒ h×nh thøc chi nh¸nh c«ng ty n­íc ngoµi t¹i ViÖt Nam. Tuy nhiªn trong nh÷ng n¨m qua, mét sè ng©n hµng n­íc ngoµi ,c¸c c«ng ty tµi chÝnh, th­¬ng m¹i quèc tÕ ®· lµm ®¬n xin më chi nh¸nh t¹i ViÖt Nam. - Ph­¬ng thøc ®æi ®Êt lÊy c«ng tr×nh. Nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi bá vèn x©y dùng mét hoÆc mét sè dù ¸n c¬ së h¹ tÇng nh­ cÇu, ®­êng, hoÆc khu phè míi theo ph­¬ng thøc ch×a kho¸ trao tay hoÆc BT ( x©y dùng – chuyÓn giao). §æi l¹i, Nhµ n­íc ViÖt Nam sÏ dµnh cho nhµ ®Çu t­ n­íc ngoµi quyÒn sö dông mét diÖn tÝch ®Êt trong mét thêi gian x¸c ®Þnh ®Ó x©y dùng, kinh doanh hoÆc mét sè dù ¸n cô thÓ. - H×nh thøc thuª mua 7 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Mét sè xÝ nghiÖp cã vèn ®Çu t­ n­íc ngoµi, ®Æc biÖt lµ xÝ nghiÖp 100% vèn cña c¸c c«ng ty NhËt B¶n ®Ò nghÞ ®­îc thuª mua hoÆc thuª miÔn phÝ m¸y mãc thiÕt bÞ. V× ®©y lµ vÊn ®Ò míi vµ m¸y mãc thiÕt bÞ vÉn thuéc së h÷u cña xÝ nghiÖp t¹i ViÖt Nam nªn Bé Th­¬ng m¹i ®· kh«ng chÊp nhËn ®Ò nghÞ miÔn thuÕ nhËp khÈu ®èi víi m¸y mãc thiÕt bÞ leasing. 1.4 §Æc ®iÓm chñ yÕu cña FDI §Õn nay xÐt vÒ b¶n chÊt, FDI cã nh÷ng ®Æc ®iÓm chñ yÕu: * FDI trë thµnh h×nh thøc ®Çu t­ chñ yÕu trong ®Çu t­ n­íc ngoµi. XÐt vÒ ­u thÕ vµ hiÖu qu¶ th× FDI thÓ hiÖn râ h¬n sù chuyÓn biÕn vÒ chÊt l­îng trong nÒn kinh tÐ thÕ giíi. G¾n trùc tiÕp víi qu¸ tr×nh s¶n xuÊt trùc tiÕp, tham gia vµo sù ph©n c«ng lao ®éng quèc tÕ theo chiÒu s©u vµ t¹o thµnh c¬ së cña sù ho¹t ®éng cña c¸c c«ng ty xuyªn quèc gia vµ c¸c doanh nghiÖp xuyªn quèc tÕ * FDI ®ang vµ sÏ t¨ng m¹nh ë c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn Cã nhiÒu lý do gi¶i thÝch møc ®é ®Çu t­ cao gi÷a c¸c n­íc c«ng nghiÖp ph¸t triÓn víi nhau nh­ng cã thÓ thÊy ®­îc hai nguyªn nh©n chñ yÕu sau: -Thø nhÊt, m«i tr­êng ®Çu t­ ë c¸c n­íc ph¸t triÓn cã ®é t­¬ng hîp cao. M«i tr­êng nµy hiÓu theo nghÜa réng bao gåm c¶ m«i tr­êng c«ng nghÖ vµ m«i tr­êng ph¸p lý. -Thø hai, xu h­íng khu vùc ho¸ ®· thóc ®Èy c¸c n­íc nµy x©m nhËp thÞ tr­êng cña nhau. Tõ hai lý do ®ã ta cã thÓ gi¶i thÝch ®­îc xu h­íng t¨ng lªn cña FDI ë c¸c c«ng nghiÖp míi (NICs), c¸c nø¬c ASEAN vµ TrungQuèc. Ngoµi ra xu h­íng tù do ho¸ vµ më cöa cña nÒn kinh tÕ c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y ®· gãp phÇn ®¸ng kÓ vµo sù thay ®æi ®¸ng kÓ dßng ch¶y FDI. * C¬ cÊu vµ ph­¬ng thøc FDI trë nªn ®a d¹ng h¬n. Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y c¬ cÊu vµ ph­¬ng thøc ®Çu t­ n­íc ngoµi trë nªn ®a d¹ng h¬n so víi tr­íc ®©y. ®iÒu nµy liªn quan ®Õn sù h×nh thµnh hÖ thèng phan c«ng lao ®éng quèc tÕ ngµy cµng s©u réng vµ sù thay ®æi m«i tr­êng kinh tÕ th­¬ng m¹i toµn cÇu. VÒ c¬ cÊu FDI, ®Æc biÖt lµ FDI vµo c¸c n­íc c«ng nghiÖp ph¸t triÓn cã nh÷ng thay ®æi sau: - Vai trß vµ tØ träng cña ®Çu t­ vµo c¸c ngµnh cã hµm l­îng khoa häc cao t¨ng lªn. H¬n 1/3 FDI t¨ng lªn hµng n¨m lµ tËp trung vµo c¸c ngµnh then chèt nh­ ®iÖn tö, chÕ t¹o m¸y tÝnh, chÊt dÎo, ho¸ chÊt vµ chÕ t¹o m¸y. Trong khi ®ã nhiÒu ngµnh c«ng nghiÖp truyÒn thèng dïng nhiÒu vèn vµ lao ®éng, FDI gi¶m tuyÖt ®èi hoÆc kh«ng ®Çu t­ . - Tû träng cña c¸c ngµnh c«ng nghiÖp chÕ taä gi¶m xuèng trong khi FDI vµo c¸c ngµnh dÞch vô t¨ng lªn. §iÒu nµy cã liªn quan ®Õn tû träng khu vùc vô trong GDP cña c¸c nø¬c CECD t¨ng lªn vµ hµm l­îng dÞch vô trong céng nghiÖp chÕ t¹o. Mét sè lÜnh vùc ®­îc ­u tiªn lµ c¸c dÞch vô th­¬ng m¹i, bµo hiÓm, c¸c dÞch vô tµi chÝnh vµ gi¶i trÝ . 8 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. * Sù g¾n bã ngµy cµng chÆt chÏ gi­· FDI vµ ODA, th­¬ng m¹i vµ chuyÓn giao c«ng nghÖ. -FDI vµ th­¬ng m¹i cã liªn quan rÊt chÆt chÏ víi nhau . Th«ng th­êng, mét chÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ®Çu t­ n­íc ngoµi ®­îc nh»m vµo môc ®Ých t¨ng tiÒm n¨ng xuÊt khÈu cña mét n­íc. MÆt kh¸c, c¸c c«ng ty n­íc ngoµi ®­îc lùa chän ngµnh vµ ®Þa ®iÓm ®Çu t­ còng dùa trªn c¬ së t¨ng kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña s¶n phÈm trªn tr­êng quèc tÕ - FDI ®ang trë thµnh kªnh quan träng nhÊt cña viÖc chuyÓn giao c«ng nghÖ. Xu h­íng hiÖnu nay lµ FDI vµ chuyÓn giao c«ng nghÖ ngµy cµng g¾n bã chÆt chÏ víi nhau . §©y chÝnh lµ h×nh thøc cã hiÖu qu¶ nhÊt cña sù l­u chuuyÓn vèn vµ kü thuËt trªn ph¹m vi quèc tÕ . NhiÒu n­íc ®· ®¹t ®­îc thµnh c«ng trong viÖc hÊp thô c¸c yÕu tè bªn ngoµi ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ trong n­íc lµ nhê chó ý ®Õn ®iÒu nµy. Hong Kong , Singapo vµ §µi Loan rÊt tÝch cùc khuyÕn khÝch c¸c c«ng ty xuyªn quèc gia chuyÓn giao c«ng nghÖ cïng víi qu¸ tr×nh ®Çu t­. - Sù g¾n bã gi÷a FDI vµ ODA còng lµ mét ®Æ ®iÓm næi bËt cña sù l­u chuyÓn c¸c nguån vèn , c«ng nghÖ trªn ph¹m vi quèc tÕ trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y. H¬n n÷a xu h­íng nµy sÏ ngµy cµng trë nªn m¹nh h¬n . 1.5 Vai trß cña FDI víi ph¸t triÓn kinh tÕ . MÆc dï FDI vÉn chÞu chi phèi cña ChÝnh Phñ nh­ng FDI Ýt lÖ thuéc vµo mèi quan hÖ chÝnh trÞ gi÷a hai bªn. MÆt kh¸c bªn n­íc ngoµi trùc tiÕp tham gia qu¶n lý s¶n xuÊt , kinhh doanh nªn møc ®é kh¶ thi cña dù ¸n kh¸ cao, ®Æc biÖt lµ trong viÖc tiÕp cËn thÞ tr­êng quèc tÕ ®Ó më réng xuÊt khÈu.Do quyÒn lîi g¾n chÆt víi dù ¸n , hä quan t©m tíi hiÖu qu¶ kinh do¹nh nªn cã thÓ lùa chän c«ng nghÖ thÝch hîp , n©ng cao tr×nh ®é qu¶n lý vµ tay nghÒ cña c«ng nh©n . V× vËy , FDI ngµy cµng cã vai trß to lín ®èi víi viÖc thóc ®Èy qu¸ tr×nh ph¸t triÓn kinh tÕ ë c¸c n­íc ®Çu t­ vµ c¸c n­íc nhËn ®Çu t­ . - §èi víi n­íc ®Çu t­ : §Çu t­ ra n­íc ngoµi gióp n©ng cao hiÖu qu¶ sö dông nh÷ng lîi thÕ s¶n xuÊt ë c¸c n­íc tiÕp nhËn ®Çu t­, h¹ gi¸ thµnh s¶n phÈm vµ n©ng cao tû suÊt lîi nhuËn cña vèn ®Çu t­ vµ x©y dùng ®­îc thÞ tr­êng cung cÊp nguyªn liÖu æn ®Þnh víi gi¸ ph¶i ch¨ng. MÆt kh¸c ®Çu t­ ra n­íc ngoµi gióp bµnh tr­íng søc m¹nh kinh tÕ vµ n©ng cao uy tÝn chÝnh trÞ. Th«ng qua viÖc x©y dùng nhµ m¸y s¶n xuÊt vµ thÞ tr­êng tiªu thô ë n­íc ngoµi mµ c¸c n­íc ®Çu t­ më réng ®­îc thÞ tr­êng tiªu thô, tr¸nh ®­îc hµng rµo b¶o hé mËu dÞch cña c¸c n­íc. - §èi víi n­íc nhËn ®Çu t­. + §èi víi c¸c n­íc kinh tÕ ph¸t triÓn, FDI cã t¸c dông lín trong viÖc gi¶i quyÕt nh÷ng khã kh¨n vÒ kinh tÕ, x· héi nh­ thÊt nghiÖp vµ l¹m ph¸t…Qua FDI c¸c tæ chøc kinh tÕ n­íc ngoµi mua l¹i nh÷ng c«ng ty doanh nghiÖp cã nguy c¬ ph¸ s¶n, gióp c¶i thiÖn t×nh h×nh thanh to¸n vµ t¹o c«ng ¨n viÖc lµm cho ng­êi lao ®éng. FDI cßn t¹o ®iÒu kiÖn t¨ng thu ng©n s¸ch d­íi h×nh thøc c¸c lo¹i thuÕ ®Ó c¶i thiÖn t×nh h×nh béi chi ng©n s¸ch, t¹o ra m«i tr­êng c¹nh tranh thóc ®Èy sù 9 Generated by Foxit PDF Creator © Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. ph¸t triÓn kinh tÕ vµ th­¬ng m¹i, gióp ng­êi lao ®éng vµ c¸n bé qu¶n lý häc hái kinh nghiÖm qu¶n lý cña c¸c n­íc kh¸c. + §èi víi c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn: FDI gióp ®Èy m¹nh tèc ®é ph¸t triÓn kinh tÕ th«ng qua viÖc tao ra nh÷ng doanh nghiÖp míi, thu hót thªm lao ®éng, gi¶i quyÕt mét phÇn n¹n thÊt nghiÖp ë nh÷ng n­íc nµy. FDI gióp c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn kh¾c phôc ®­îc t×nh tr¹ng thiÕu vèn kÐo dµi. Nhê vËy mµ m©u thuÉn gi÷a nhu cÇu ph¸t triÓn to lín víi nguån tµi chÝnh khan hiÕm ®­îc gi¶i quyÕt, ®Æc biÖt lµ trong thêi kú ®Çu cña qu¸ tr×nh c«ng nghiÖp ho¸-hiÖn ®¹i ho¸. Theo sau FDI lµ m¸y mãc thiÕt bÞ vµ c«ng nghÖ míi gióp c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn tiÕp cËn víi khoa häc-kü thuËt míi. Qu¸ tr×nh ®­a c«ng nghÖ vµo s¶n xuÊt gióp tiÕt kiÖm ®­îc chi phÝ vµ n©ng cao kh¶ n¨ng c¹nh tranh cña c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn trªn thÞ tr­êng quèc tÕ. Cïng víi FDI, nh÷ng kiÕn thøc qu¶n lý kinh tÕ, x· héi hiÖn ®¹i ®­îc du nhËp vµo c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn, c¸c tæ chøc s¶n xuÊt trong nø¬c b¾t kÞp ph­¬ng thøc qu¶n lý c«ng nghiÖp hiÖn ®¹i, lùc l­îng lao ®éng quen dÇn víi phong c¸ch lµm viÖc c«ng nghiÖp còng nh­ h×nh thµnh dÇn ®éi ngò nh÷ng nhµ doanh nghiÖp giái. FDI gióp c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn më cöa thÞ tr­êng hµng ho¸ n­íc ngoµi vµ ®i kÌm víi nã lµ nh÷ng ho¹t ®éng Marketing ®­îc më réng kh«ng ngõng. FDI gióp t¨ng thu cho ng©n s¸ch nhµ n­íc th«ng qua viÖc ®¸nh thuÕ c¸c c«ng ty n­íc ngoµi. Tõ ®ã c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn cã nhiÒu kh¶ n¨ng h¬n trong viÖc huy ®éng nguån tµi chÝnh cho c¸c dù ¸n ph¸t triÓn. II. VÊn ®Ò thu hót vèn ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi. 2.1 Sù cÇn thiÕt ph¶i thu hót vèn ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi (FDI). LÞch sö ph¸t triÓn cña ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi cho thÊy th¸i ®é cña n­íc tiÕp nhËn ®Çu t­ tõ th¸i ®é ph¶n ®èi, ®Õn th¸i ®é buéc ph¶i chÊp nhËn, ®Õn th¸i ®é hoan nghªnh. Trong ®iÒu kiÖn thÕ giíi hiÖn nay ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi ®­îc mêi chµo, khuyÕn khÝch m·nh liÖt. Trªn thÕ giíi thùc chÊt diÔn ra trµo l­u c¹nh tranh quyÕt liÖt trong viÖc thu hót ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi. Së dÜ hÇu hÕt c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn cã nhu cÇu lín vÒ ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi lµ v× nh÷ng lý do sau: - Thø nhÊt, ®Çu t­ trùc tiÕp n­íc ngoµi cã kh¶ n¨ng gi¶i quyÕt cã hiÖu qu¶ nh÷ng khã kh¨n vÒ vèn cho c«ng nghiÖp ho¸. §èi víi c¸c n­íc nghÌo, vèn ®uîc xem lµ yÕu tè c¬ b¶n,lµ ®iÒu kiÖn khëi ®Çu quan träng ®Ó tho¸t khái ®ãi nghÌo vµ ph¸t triÓn kinh tÕ. ThÕ nh­ng, ®· lµ n­íc nghÌo th× kh¶ n¨ng tÝch luü vèn hay huy ®éng vèn trong n­íc ®Ó tËp trung cho c¸c môc tiªu cÇn ­u tiªn lµ rÊt khã kh¨n, thÞ tr­êng vèn trong n­íc l¹i ch­a ph¸t triÓn. Trong ®iÒu kiÖn cña thêi kú ®Çu tiÕn hµnh c«ng nghiÖp ho¸, nh×n chung c¸c n­íc ®ang ph¸t triÓn ®Òu gÆp rÊt nhiÒu khã kh¨n: m­c sèng thÊp, kh¼ n¨ng tÝch luü thÊp, c¬ së h¹ tÇng ch­a ph¸t triÓn, c«ng nghÖ kü thuËt ch­a ph¸t triÓn, møc ®Çu t­ thÊp nªn kÐm hiÖu qu¶, Ýt cã ®iÒu kiÖn ®Ó x©m nhËp, më réng hîp t¸c 10