www.thuvienhoclieu.com
Chương I: DAO ĐỘNG CƠ
Tiết 1,2: DAO ĐỘNG ĐIỀU HOÀ
I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức:
- Học sinh hiểu được
thế nào là: Dao động, dao động tuần hoàn, chu kì dao động, tần
số dao động và dao động điều hòa.
- Học sinh biết dạng phương trình dao động, xác định được các đại lượng đặc trưng
của vật dao động điều hòa. Viết được phương trinhg vận tốc, gia tốc và hiểu được
đặc
điểm vận tốc gia tốc của vật DĐĐH.
- Vẽ được đồ thị của vật dao dộng điều hòa. Từ đồ thị xác định được PT vật dao động
2. Kĩ năng:
- Viết được phương trình của dao động điều hoà và giải thích được các đại lượng
trong phương trình.
- Tính được vận tốc và gia tốc vật dđđh
- Vẽ được đồ thị của vật dao dộng điều hòa. Từ đồ thị xác định được PT vật dao động
3. Thái độ: Nghiêm túc, hứng thú trong học tập.
4. Năng lực hướng tới
a, Phẩm chất năng lực chung
Phẩm chất: Tự lập, tự tin, tự chủ; Có trách nhiệm bản thân và cộng đồng
Năng lực chung: Năng lực tự học; năng lực giải quyết vấn đề; Năng lực giao tiếp;
Năng lực hợp tác; Năng lực sử dụng ngôn ngữ; Năng lực tính toán.
b, Năng lực chuyên biệt môn học
Học sinh hiểu được
phương trình li độ, vận tốc, gia tốc vật dđđh. Đặc điểm tính chất
của chúng.
Xác định được các dại lượng đặc trưng vật dao động điều hoa: Biên độ, chu kì tàn số,
tần số góc. pha ban đầu, lí độ, vận tốc và gia tốc
II. PHƯƠNG PHÁP-KĨ THUẬT
1. Phương pháp
PP dạy học Gợi mở - vấn đáp, PP thuyết trình, PP hoạt động nhóm, PP công tác độc lập
2. Kĩ thuật dạy học
Kĩ thật dặt câu hỏi, kĩ thuật XYZ
III. CHUẨN BỊ
1. Giáo viên: Hình vẽ mô tả dao động của hình chiếu P của điểm M trên đường kính
P1P2 và thí nghiệm minh hoạ.
2. Học sinh: Ôn lại chuyển động tròn đều.
IV. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY VÀ HỌC
1. Tổ chức:
2. Kiểm tra bài cũ:
- Kiểm tra vở và sách của học sinh
- Giới thiệu chương I
3. Bài mới:
Họat động của giáo viên
Họat động của học sinh
Nội dung
HOẠT ĐỘNG 1: Khởi động (2’)
Mục tiêu:
định hướng nội dung chính của bài: dao động điều hòa
Phương pháp dạy học:
Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề; phương pháp
thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan
www.thuvienhoclieu.com
Trang 1
www.thuvienhoclieu.com
Định hướng phát triển năng lực:
Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát, năng lực
sáng tạo, năng lực trao đổi. Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp.
Giởi thiệu về chương
Hs định hướng nội dung
Chương I: DAO ĐỘNG
Cho học sinh quan sát dao động
của bài
của chiếc
đồng
hồ
quả
lắc. Dao
Tiết 1,2: DAO ĐỘNG
động của quả lắc đồng hồ là dao
ĐIỀU HOÀ
động như thế nào?
GV đi vào bài
HOẠT ĐỘNG 2: Hình thành kiến thức (20’)
Mục tiêu: Dao động, dao động tuần hoàn, chu kì dao động, tần số dao động và dao động
điều hòa.
- dạng phương trình dao động, xác định được các đại lượng đặc trưng của vật dao động
điều hòa. Viết được phương trình vận tốc, gia tốc và hiểu được
đặc điểm vận tốc gia tốc
của vật DĐĐH.
- Vẽ được đồ thị của vật dao dộng điều hòa. Từ đồ thị xác định được PT vật dao động
Phương pháp dạy học:
Dạy học nhóm; dạy học nêu và giải quyết vấn đề; phương pháp
thuyết trình; sử dụng đồ dung trực quan
Định hướng phát triển năng lực: Năng lực thực nghiệm, năng lực quan sát, năng lực
sáng tạo, năng lực trao đổi. Phẩm chất tự tin, tự lập, giao tiếp.
I. Dao động cơ
- Lấy ví dụ về dao động
-
Theo
gợi
ý
của
GV
1. Thế nào là dao động cơ?
trong
thực
tế
hs
định nghĩa dao động cơ.
Dao
động
chuyển
động
thể thấy từ đó yêu cầu hs
chuyển động qua lại quanh một vị
định nghĩa dao động cơ.
trí đặc biệt gọi là vị trí cân bằng.
-
Lấy
một
con
lắc
đơn
- Quan sát và trả lời câu
2. Dao động tuần hoàn
cho dao động và chỉ cho
hỏi của GV
- Dao động tuần hoàn là dao động
hs dao động như vậy là
-
Đình
nghĩa
dao
động
mà trạng thái chuyển động của vật
dao động tuần hoàn
tuần hòan (SGK)
được
lặp
lại
như
(vị
trí
- Dao động tuần hoàn là
hướng
cũ)
sau
những
khoảng
thời
gì?
- Ghi tổng kết của GV
gian bằng nhau.
- Kết luận
- Dao động tuần hoàn đơn giản nhất
là dao động điều hòa
II.
Phương
trình
của
dao
động
-
Vẽ
hình
minh
họa
- Quan sát
điều hòa
dụ
1. Ví dụ
www.thuvienhoclieu.com
Trang 2
www.thuvienhoclieu.com
This image cannot currently be displayed.
- M có tọa độ góc φ + ωt
-
Yêu
cầu
hs
xác
định
góc
MOP
sau
khoảng
thời gian t.
x OM cos(t )
-
Yêu
cầu
hs
viết
phương trình hình chiếu
của OM lên x
x Acos(.t )
- Đặt OM = A yêu cầu
hs viết lại biểu thức
- Nhận xét tính chất của
hàm cosin
- Rút ra P dao động điều
- Hàm cosin là hàm điều
hòa
- Tiếp thu
- Giả sử M chuyển động ngược
chiều dương vận tốc góc là ω, P là
hình chiếu của M lên Ox.
hòa
- Định nghĩa (SGK)
Tại t = 0, M có tọa độ góc φ
Sau t, M có tọa độ góc φ + ωt
- Yêu cầu hs định nghĩa
Khi
đó:
OP x
điểm
P
dựa vào phương trình
- Giới thiệu phương
trình dao động điều hòa
- Giải thích các đại
lượng
+ A
-Tiếp thu và chuẩn bị trả
lời các câu hỏi cuảt GV
phương trình là: x OM cos(t )
- Đặt A = OM ta có:
x Acos(.t )
Trong đó A, ω, φ là hằng số
- Do hàm cosin là hàm điều hòa nên
điểm P được gọi là dao động điều
+ (ωt + φ)
hòa
2. Định nghĩa
+ φ
- Nhấn mạnh hai chú ý
của dao động liên hệ với
bài sau.
- Phân tích ví dụ để cùng
GV rút ra các chú ý về
quỹ đạo dao động và
cách tính pha cho dao
động điều hòa
Dao động điều hòa là dao động
trong đó li độ của vật là một hàm
cosin (hay sin) của thời gian.
3. Phương trình
- Phương trình x = A cos(ωt + φ)
gọi là phương trình của dao động
điều hòa
- Tổng kết
TIÊT 2
* A là biên độ dao động, là li độ
cực đại của vật. A > 0.
* (ωt + φ) là pha của dao động tại
thời điểm t
* φ là pha ban đầu tại t = 0 (φ < 0,
φ>0, φ = 0)
4. Chú ý
a) Điểm P dao động điều hòa trên
một đoạn thẳng luôn luôn có thể coi
hình
chiếu
của điểm
M
chuyển
động
tròn
đều
lên
đường
kính
đoạn thẳng đó.
www.thuvienhoclieu.com
Trang 3